قاجاری

 
 

پل میر بهاء‌الدین

historic-bridge-mir-bahaaddin01

به زنجان که بروید، در کنار همه آثار و ابنیه تاریخی این شهر می توانید پل میر بهاء‌الدین را هم ببینید که اگرچه قدمت آن به دوره قاجاریه می رسد اما هنوز هم یکی از پل های استوار این شهر است که روی رودخانه زنجانرود قرار دارد. پل میربهاءالدین را با نام های پل کهنه و پل اژدهاتو هم می شناسند که در محور جنوبی حومه شهر زنجان در مسیر استان‌های زنجان به کردستان ساخته شده است و می گویند از ساخته های زمان حکومت ناصر الدین شاه است. این پل توسط یکی از متمکنین به نام حاج میرزا بهاء الدین زنجانی که از تجار بنام ناحیه خمسه بوده، در سال ۱۳۱۲ هجری قمری ساخته شده و در سال ۱۳۳۶ با شماره ۱۴۸۴ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. سرتاسر این پل آجری است اما طاقی های زیر آن که وسطی از بقیه بزرگتر است، نمای زیبایی به پل داده است. طاق های این پل عریض است و به سبک جناقی یا ضربی ساخته شده و هماهنگی زیبایی در آن لحاظ شده است. دهانه میانی از دو دهانه دیگر بزرگتر است و روی بزرگترین طاق آن به خط معقلی بسیار زیبا تاریخ ساخت آن همراه با ذکر مقدس یا علی بصورت قرینه حک شده است. طول پل میربهاءالدین به ۱۰۰ متر می رسد و عرض آن با احتساب جان پناه‌ها ۷۰/۶ متر است. ارتفاع پل هم در بلندترین نقطه حدود ۱۱ متر است. روی هر کدام از پایه های این پل دو غرفه بر روی یکدیگر ساخته شده است. غرفه زیرین که کوتاهتر و دارای طاق گهواره ای است ۴ متر عرض و ۳/۲ متر ارتفاع دارد.

غرفه فوقانی با طاق جناغی پنج و هفت ۶۰/۴ متر ارتفاع و ۴ متر عرض دارد. اما کار این غرفه ها چیست؟ آنها علاوه بر عبور دادن آب های طغیانی، وزن و فشار وارد بر پایه ها را هم کم می کنند. غرفه های پایه جنوبی با راه پله مارپیچ شکلی به هم ارتباط دارند. سرتاسر این پل آجری است اما طاقی های زیر آن که وسطی از بقیه بزرگتر است، نمای زیبایی به پل داده است. طاق های این پل عریض است و به سبک جناقی یا ضربی ساخته شده و هماهنگی زیبایی در آن لحاظ شده است . پل تاریخی میر بهاءالدین را باید قدیمی ترین و بزرگترین پل به جا مانده روی زنجان رود دانست که بیش از صد سال قدمت دارد. این پل اخیرا با لامپ های ال ای دی رنگی تزئین شده و نورپردازی زیبایش آن را تبدیل به یکی از دیدنی ترین جاذبه های شهر زنجان کرده است که باید آن را در محور جنوبی حومه شهر و بر روی زنجان رود در مسیر زنجان به کردستان ببینید. بد نیست بدانید که زنجان رود یکی از شعب قزل اوزن است که از شهر زنجان می‌گذرد. این رود در زمستان و بهار دارای آب است و در تابستان خشک می‌شود.

پل امامزاده عبدا…

2016523223050480770a

پل امامزاده عبدا… (پل سپه) مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان قم، بخش کهک، روستای قلعه چم واقع شده و این اثر در تاریخ ۹ اردیبهشت ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۸۶۲۷ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این پل دارای کتیبه سنگی است که تاریخ ساخت پل روی آن حک شده است همچنین در شمال غربی پل یک دیواره سنگی بطول ۱۳٫۷۰ متر و عرض ۱٫۶۰ متر جهت استحکام بخشی و رانش پل به این پل الحاق گردیده است. دسترسی به پل از طریق شهرستان قم – بخش کهک -۸۷۶ متری سمت جنوب شرقی روستای قلعه چم – ۵۰ متری شمال شرقی امام زاده عبدا… است.

پل روستای گندمان

201652322311884560a

پل روستای گندمان مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان سنندج، بخش حومه، روستای گندمان واقع شده و این اثر در تاریخ ۹ اردیبهشت ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۸۴۸۸ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. وضعیت پل در حال حاضر سالم است. این پل دارای سه دهانه است که ارتفاع دهانه مرکزی بلندتر و دهانه های مجاور آن ارتفاع کوتاهتری دارد. این پل بر روی رودخانه برجو ساخته شده است.

پل سرچشمه

201652322308328550a

پل سر چشمه مربوط به دوره پهلوی اول است و در شاهرود، محله سرچشمه، جنب میدان امام رضا (ع) واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۲ بهمن ۱۳۸۱ با شمارهٔ ثبت ۷۳۴۷ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. پل سرچشمه در مسیر شاهرود – مشهد ؛ بر روی رودخانه شاهرود ساخته شده و منسوب به اواخر دوره قاجاریه است . وجه تسمیه پل سرچشمه ، به خاطر ورودی رودخانه شاهرود و مظهر قنواتی است که در کنار پل وجود دارد .

زیباترین مسجد شیراز

20485555

مسجد نصیرالملک یکی از مساجد قدیمی شیراز است که در محله گود عربان و در جنوب خیابان لطفعلی خان زند و در نزدیکی امامزاده شاه چراغ قرار گرفته است. مسجدی که شاید زیباترین مسجد شیراز باشد و تماشای آن با شیشه های رنگی، طاق های بلند و کاشیکاری های زیبایش، یکی از آرزوهای هر جهانگردی به حساب بیاید. این بنا به دستور میرزا حسن علی ملقب به نصیرالملک که یکی از بزرگان سلسله قاجار بوده ساخته شده است. معماری آن کار محمد حسن معمار بوده و مدت ساخت آن حدود ۱۲ سال و از سال ۱۲۵۵ تا ۱۲۶۷ خورشیدی به طول انجامیده است. مسجد نصیر الملک از نظر کاشیکاری و مقرنس کاری از زیباترین مساجد ایران است. مسجد دارای صحن وسیعی می باشد که در سمت شمال آن قرار دارد. در ورودی دارای طاق نمایی بزرگ استظ¬ که سقف آن با کاشی‌های رنگارنگ مزین گشته است.مسجد دارای دو شبستان شرقی و غربی است. شبستان غربی که پوشش آجری دارد و بیشتر روی آن کار شده و زیباتر استظ¬ طاق این شبستان روی ستون‌ها سنگی و با طرح مارپیچ روی آن در دو ردیف شش‏تایی و به تعداد ۱۲ عدد به نیت ۱۲ امام قرار گرفته است. این شبستان دارای ۷ درگاه است که آن را با ۷ در چوبی با شیشه‌های رنگارنگ به صحن مسجد مرتبط می‌کند. سنگتراشی و تزیین این شبستان الهام گرفته شده از مسجد وکیل شیراز است. طاق و دیوارهای این شبستان با کاشی کاری‌های زیبا تزیین شده است.کف آن با کاشی‌های فیروزه‌ای و سقف آن با نقش گل و بوته و آیات قرآنی مزین گشته است. این شبستان در واقع شبستان تابستانه محسوب می‌شود. در سمت شمالی مسجد طاق نمایی به نام طاق مروارید وجود دارد که تمام سقف داخل و بیرون آن کاشی کاری رنگارنگ شده است و روی آن آیات قرآنی نوشته شده است. در دو طرف این طاق‌نما ۲ طاق کوچکتر نیز وجود دارد
مسجد دارای دو ایوان شمالی و جنوبی است که شبیه هم نیستند و ایوان شمالی زیباتر از ایوان جنوبی است. ایوان شمالی دارای ۳ نیم طاق در ۳ طرف است و از سمت چهارم به صحن راه دارد. این ایوان داری ۴ غرفه است و سقف میانی آن با مقرنس کاری و کاسه سازی پنج کاسه مزین شده است.ایوان جنوبی نیز دارای ۲ گلدسته است و در حیاط آن نیز حوضی مستطیل شکل و سنگی با فواره وجود دارد. در سمت شمالی مسجد طاق نمایی به نام طاق مروارید وجود دارد که تمام سقف داخل و بیرون آن کاشی کاری رنگارنگ شده است و روی آن آیات قرآنی نوشته شده است. در دو طرف این طاق‌نما ۲ طاق کوچکتر نیز وجود دارد. در سمت جنوب نیز طاقی وجود دارد که ارتفاعش کمتر از طاق مروارید است و تمام سطح بیرونی و داخلی آن کاشی‏کاری شده و سقف آن نیز مانند طاق شمالی مقرنس‏کاری شده است. روی آن نیز دو گلدسته وجود دارد که در ورودی این دو گلدسته دو طاق نمای کوچکتر در دو طرف طاق اصلی وجود دارد. شبستان شرقی که به زیبایی شبستان غربی نیست، شبستان زمستانه به حساب می‌آید دارای هفت ستون بدون طرح و ساده است و در یک ردیف در وسط قرار گرفته‌اند.در جلوی شبستان شرقی، ایوانی قرار گرفته که با هشت طاق نما از حیاط مجزا گشته است.در ان شبستان دری وجود دارد که به یک چاه آب گشوده می‌شود. همچنین در این مکان یک حوضچه و یک دالان نیز موجود است.هر دو شبستان بر خلاف معمول به خاطر جهت گیری ساختمان قبله در امتداد محور قبله واقع شده اند. در سمت شمالی مسجد طاق نمایی به نام طاق مروارید وجود دارد  که تمام سقف داخل و بیرون آن کاشی کاری رنگارنگ شده است و بر روی آن آیات قرآنی نوشته شده است و در دو طرف این طاق نما دو طاق کوچکتر نیز وجود دارد.در سمت جنوب نیز طاقی وجود دارد که ارتفاعش کمتر از طاق مروارید است و تمام سطح بیرونی و داخلی آن کاشی‌کاری شده و سقف آن نیز مانند طاق شمالی مقرنس‌کاری گشته است.بر روی آن نیز دو گلدسته وجود دارد که در ورودی این دو گلدسته دو طاق نمای کوچکتر در دو طرف طاق اصلی وجود دارد.