کرمانشاه

 
 

زیباترین کاشیکاری دنیا

تکیه_معاون‌الملک_کرمانشاه

تکیه معاون الملک از آثار به جا مانده دوره قاجار در مرکز شهر کرمانشاه است که شاید بتوانیم آن را یکی از زیباترین بناهای دنیا از نظر کاشی کاری و تزئینات بنا بدانیم. ساختمانی که عمر آن به دوره قاجاریه در کرمانشاه می رسد و کاشی های منحصر به فردش آن را از دیگر بناهای تاریخی و مذهبی ایران متمایز می کند. برای دیدن تکیه معاون الملک باید به بافت‌ قدیمی‌ شهر کرمانشاه سری بزنید و آن را در محله‌ ‌آب ‍ شور‌ان‌ قدیم‌ و در خیابان‌ شهید حد‌اد ‌عادل‌ امروز ببینید. این بنا‌ در سال‌ ۱۳۲۰‌ هجر‌ی‌ قمر‌ی‌ توسط حسین‌ خان معین‌ ‌الر‌عایا (پدر معینی‌ کرمانشا‌هی، شا‌عر معاصر) برای برگز‌ار‌ی‌ مر‌اسم‌ مذ‌هبی‌ بنا شد‌ و بعدها، در سال‌ ۱۳۲۷ در گرماگرم‌ مبارز‌ات‌ مشروطه‌ خو‌اهی‌ گرو‌هی‌ ‌از مشروطه‌ خو‌ا‌هان‌ به‌ ‌علت‌ ‌آن ‍ که‌ تکیه معاون الملکملک‌ محل‌ ‌اجتما‌ع‌ مخالفان‌ مشروطه‌ شده‌ بود با ‌استفاده‌ ‌از توپ‌ ‌ها‌ی‌ سنگین ‌این‌ بنا را به‌ ‌آتش‌ کشیدند. با فروکش کردن‌ ‌آتش‌ ‌هرج‌ و مرج‌، حسن‌ خان معین‌ ‌الر‌عایا معروف‌ به‌ معاون‌ ‌الملک‌ در سال‌ ۱۳۰۷ به‌ بازساز‌ی‌ مجدد ‌این‌ بنا‌ی‌ باشکوه‌ پرد‌اخت‌. کارشناسان میراث فرهنگی و معماران باسابقه ایرانی معتقدند که کاشیکاری های تکیه معاون الملک تاریخ اسلام و ایران را روایت می کند که بیشتر برجسته و نیمه برجسته هستند و صحنه‌هایی از غزوات حضرت محمد(ص)، نبردهای  حضرت علی(ع)، حوادث کربلا، تصاویر سلاطین باستانی ایران و… را به تصویر می کشند . حسینیه در حقیقت صحن کوچکی است که در اطراف آن حجره های دو طبقه و طاق نماهای متعددی قرار گرفته است که سراسر دیوارهای آن با کاشیکاری زیبا آراسته شده است. داخل طاق نماهای این بخش به وسیله تابلوهای کاشیکاری شده پوشیده شده است.

در تکیه معاون الملک چه می بینید؟

تکیه معاون الملک سه در ورودی دارد که در غربی به خیابان حداد عادل در شمالی به کوچه معاون الملک و در جنوبی به کوچه ایلخانی مشرف است. این تکیه از سه قسمت مجزا تشکیل شده که به حسینیه، زینبیه و عباسیه معروف هستند. حسینیه این بنا در حدود شش متر از سطح خیابان پائین تر است به طوری که برای ورود به حسینیه باید از ۱۷ پله بزرگ عبور کنید، در کنار پله های ورودی، سقاخانه کوچکی وجود دارد که به وسیله کاشی هایی با نقوش حضرت ابوالفضل (ع) تزئین شده است. حضرت ابوالفضل سوار بر اسب، شمشیر به کمر و پرچم در دست دارد. روی پرچم جمله “نصر من الله و فتحاً قریب” نوشته شده است. جلوی پای سوار نیز تصویر کودک خردسالی دیده می شود. مردم محل سوار را به حضرت ابوالفضل و تصویر کودک را به حضرت سکینه نسبت می دهند که از عموی خود عباس طلب آب کرده است. از این رو این مکان را محترم شمرده و در آنجا نذر می کنند، شمع روشن کرده و طلب حاجت می کنند. سراسر نمای مدخل و سردر ورودی بنا نیز با کاشی های نفیس تزئین شده است. حسینیه در حقیقت صحن کوچکی است که در اطراف آن حجره های دو طبقه و طاق نماهای متعددی قرار گرفته است که سراسر دیوارهای آن با کاشیکاری زیبا آراسته شده است. داخل طاق نماهای این بخش به وسیله تابلوهای کاشیکاری شده پوشیده شده است این تابلوها، صحنه هایی از عزاداری شامل سینه زنی، قمه زنی همچنین تصاویری از خلفا و سلاطین ایران، بارگاه حضرت سلیمان را نشان می دهد، علاوه بر کاشی هایی با نقوش انسانی، کاشی هایی نیز با نقوش هندسی زیبا به کار رفته است.

زینبیه

بخش میانی یا زینبیه به صورت صحن مسقفی است که اطراف آن به وسیله حجره های متعددی احاطه شده است. غرفه های طبقه فوقانی، محل استقرار زنان شرکت کننده در مراسم سوگواری بوده است. سقف بنا به صورت گنبدی روپوش است که گنبد زیرین به صورت عرق چین و نمای گنبد فوقانی به صورت نمای فلزی است. تمام دیوارها و حجره های اطراف با کاشی های زیبا شامل ۱۸ تابلو از صحنه های غم انگیز کربلا نظیر آمدن زعفر جنی به خدمت امام حسین (ع)، رزم حضرت علی اکبر (ع)، رزم حضرت قاسم (ع)، رزم حضرت ابوالفضل (ع)، صحنه هایی از قیام توابین، به خاکسپاری شهدای کربلا توسط قبیله بنی اسد، صحنه ورود اهل بیت به مدینه، مجلس مختار و بردن اهل بیت (ع) و امام سجاد (ع) به خرابه های شام و مجلس یزید است. در بالای قسمت دیواره گنبد هشت تابلو کاشیکاری شده وجود دارد. این تابلوها عبارتنـد از صحنه‌ای از عروج پیامبر (ص) و دیدن حضرت علی (ع) در معراج، ضمـانت حضرت رضا (ع) از آهو، قربانی کردن حضرت اسماعیل (ع) توسط حضرت ابراهیم (ع)، نبرد حضرت علی (ع) با حب سردار خیبریان، باطل کردن جادوی جادوگران فرعون توسط حضرت موسی (ع) و مکتبخانه فرزندان حضرت علی (ع). در حاشیه پائین آن اشکال متعددی از سلاطین و پادشاهان اساطیری و تاریخی همچنین مرثیه های متعددی از محتشم کاشانی در اطراف بنا به چشم می خورد. خطاط این خطوط و اشعار در سقف دیوارهای زینبیه و حسینیه، میرزا حسنخان خطاط کرمانشاهی بوده است.

عباسیه

بنای عباسیه به صورت صحن وسیعی است که در قسمت شرقی آن بنای دو طبقه ای ساخته شده و در قسمت جنوبی آن ایوانی با دو ستون آجری برپا شده است. دیوارهای عباسیه نیز با کاشی های رنگارنگی تزئین شده که بر روی آنها، صحنه هایی از ورود حضرت یوسف به کنعان، بارگاه حضرت سلیمان و تصاویری از آستان مقدس حضرت علی (ع) و امام حسین (ع) دیده می شود. در این صحن نیز، تصاویری از شخصیت های مذهبی، ‌سیاسی و مهره هایی از رجال دوره قاجار کرمانشاه در این دوره از جمله حسن خان معاون الملک و آیت الله سید حسین حائری طباطبایی بر روی کاشی ها نقش بسته است.

قلعه یزدگرد کرمانشاه

c4749fcd-cf17-4c55-b812-516cf005936a

دالاهو، بر فراز یکی از بلندترین قله‌هایش دژی دارد به یادگار مانده از ایران باستان که از زیباترین نقاط باستانی کشور محسوب می‌شود.هنگامی‌ که از شرق روستای بان‌زرده در منطقه ریجاب استان کرمانشاه به سوی کوه‌های سر به فلک کشیده دالاهو پیش می‌روی، پس از طی جنگل‌های سرسبز بلوط و قدری کوهپیمایی در هوای تازه و فرحبخش کوهستان و گذر از چند قله کوچک مجموعه قلعه یزدگرد را می‌بینی که مسلط و مقتدر، دشت ریجاب را زیر پای خود دارد. قلعه یزدگرد که افسانه‌های بی‌شماری را در ذهن اهالی دالاهو نقش داده، از آنجا نامگذاری شد که مردمان این خطه باور کردند که یزدگرد و دخترش شهربانو پس از ورود اعراب به ایران در این قلعه مأمن گرفته‌اند. بر اساس اولین تحقیقات و کاوش‌های باستان‌شناسی در این منطقه، زمان ساخت این مجموعه به دوره ساسانی نسبت داده شده، اما کاوش‌های بعدی نشان داد که بسیاری از بناهای این محوطه دست‌ساخت اشکانیان است. مجموعه قلعه یزدگرد که از سمت شمال غرب با پرتگاه تندی به جلگه ذهاب و از طرف شمال و شرق به صخره‌های پلکانی دالاهو محدود می‌شود با وسعت تقریبی ۴۰ کیلومترمربع یکی از مستحکم‌ترین قلعه‌های ساخت شده در ایران است. حصارکشی اطراف آن، محصور بودن از ۳ طرف توسط موقعیت طبیعی و دیده‌بانی قوی قلعه، دسترسی دشمنان را به آن غیرممکن می‌ساخته است.

 این مجموعه تاریخی شامل محوطه‌های زیر است :

۱‌‌ـ‌ دیوار گچی (خطی از استحکامات به طول ۵/۲ کیلومتر و عرض ۲ تا ۴ متر که با قلوه و لاشه سنگ همراه ملات گچ ساخته شده است.

۲‌‌ـ‌ آشپزخانه (در انتهای پایین دیوار مجموعه‌ای از استحکامات قرار دارد و به احتمال زیاد محل استقرار سربازان می‌باشد.

۳‌‌ـ‌ دروازه

۴‌‌ـ‌ جای دار در حال حاضر بین باغ‌های روستای زرده قرار دارد

۵‌‌ـ‌ تپه رش که در زبان کردی به معنای تپه سیاه است و محل کشف مقدار زیادی سفال از دوره‌های مختلف می‌باشد.

۶‌‌ـ‌ قلعه یزدگرد (در بلندترین ارتفاعات دالاهو قرار دارد که با حصاری از برج‌های نیم‌دایره که با فاصله ۶ تا ۱۶ متر از یکدیگر محصور شده است).

۷‌‌ـ‌ گچ گنبد (این محوطه به نام میدان شناخته می‌شود و وسعتی حدود ۸۰۰ ×۴۰۰ متر دارد. اطراف این مجموعه را حصاری با برج‌های نیم‌دایره شکل در برگرفته که در قسمت جنوبی آن پردیس و در قسمت شمالی آن کاخی به چشم می‌خورد که تزئینات گچی منحصر به فردی از داخل آن به دست آمده.

۸‌‌ـ‌ قلعه داور (این بنا در داخل روستای بان گنبد قرار دارد و آتشکده‌ای از دوران ساسانی بوده و در دوران اسلامی‌ به کارگاه شیشه‌گری تبدیل شده است.

۹‌‌ـ‌ نقاره‌خانه

۱۰‌‌ـ ‌آسیاب.

مجموعه قلعه یزدگرد با این‌که از نظر معماری و ارزش‌های تاریخی و طبیعت بکر منطقه از اهمیت خاصی برخوردار است، اما آنچنان که شایسته است معرفی نشده به طوری که تعداد زیادی از کرمانشاهیان از وجود آن یا آگاه نیستند یا اطلاعات کمی ‌در مورد آن دارند. این قلعه جزو بناهای ملی ما قلمداد می‌گردد و از اماکن کم‌نظیر و جذاب برای علاقه‌مندان به تاریخ و فرهنگ این مرز و بوم است.

آرامگاه اویس قرنی

آرامگاه-اویس-قرنی-69977-همگردی

مسلمانی آغاز شده توسط رسولی از رسولانِ خدایِ بی همتا، هَمِگان دعوت اند براین خوانِ پرنعمت. برخی نزدیک و وبرخی دور. دور ماندگانِ از یار، تنها گفته ها را می شنوند و دستورات را عمل می کنند. گاه به نیکی و از عمقِ جان و گاه به حکمِ وظیفه ی مســلمانی. آنانکه صادق اند در این راه ، انـدک اند و چــون شمـارِ آنـان کم اســت، به چشــم می آینــد و شنــاختـه می شـونــد، آیـا ابوعمر اویس بن عامربن جزء بن مالک را می شناسی؟ او اهل قَرَن، دهکده ای کوچک از سرزمین یمن بود. تاریخ دقیقی از زمانِ تولد او در دست نیست اما از زمان حیات و مرگش نَقلها شده ، شنیدنی. وی پارسایی نامدار در صدر اسلام بود و القاب مختلفی از جمله سیدالتابعین ، خیر التابعین و نَفَسِ رحمان داشت. سید التابعین از آنان بود که سادگی و خلوت را برای نزدیک شدن به خالق خود برگزیده بود، هَمدَمَش قرآنِ حکیم، زبانش در گرو و رفتار و کردارش به دستور و فرمان بود. ایمان و عَمل و علم و حلم را به خوبی آموخته بود و در زندگی به کار می بست. انسانی وارسته، که بی ادعا سجده می کرد خدای بی همتا را. قدر و منزلت اویس و آگاهی کشفی و ذوقی او بر اسرار الهی بود که پیامبر در شان ایشان فرموده اند : همانا از سوی قَرَن رایحه ای رحمان می شنوم. زیارتگاهی در سی و چهارکیلومتری جاده کرمانشاه – روانسر ، منّسب به ویسِ قَرَنی وجود دارد که دلدادگان به یارانِ واقعیِ پیامبر را به سوی خود می کشد ، مکانی بسیار زیبا و سرسبز که می تواند تفرجگاه مناسبی برای بازدیدکنندگان باشد، همه چیز حاضر است، عشق و راز و نماز. کوه و دشت. می توانی دل خوش داری برای ساعتی…

ایل کرندی

802

دالاهو و صخره و سنگ، دالاهو و عقاب و پرواز،دالاهو و نوای خوش موسیقی. اینجا سرزمین صخره و سنگ است و زادگاه غرور،زادگاه ایل،زادگاه عشیره و غیرت و تعصب.دالاهو،دامان مهرش را به لایه های دلنواز مادران ایل سپرده و صدای پای سواران شکوهمند،مردان مردی از جنس گلوله و تفنگ،از جنس سنگ و سلاح،از جنس غرور و قبیله. ایل،یعنی همدلی،همراهی،ایل یعنی شکوه بال هایی که سینه آسمان را فرش می کنند.از هیبت گلوله مرد ایلیاتی. ایل،یعنی دوست داشتن آب،خاک،سنگ،طبیعت و آسمان و زمین.و کرند…جایگاه تاریخ و بستر پیشینه ی ایرانی و ایل کرندی، همان طایفه ی گوران است که صفت نسبی محسوب می شود.کرند زادگاه و جایگاه مادهاست و در متون قدیمی با نام کارینا یا کرینا آمده است. راوینسن نوشته است که ظهور ایل گوران کرندی به تناوب باید از اواسط سلطنت فتحعلی شاه تا جلوس ناصرالدین شاه باشد.مردمان ایل گوران(کرندی)شجاع،دلاور و تیز آتش بوده اند و با گلوله هایی آتشین ورشو،در طول سالها از حریم ایل دفاع جانانه کرده اند.

غار چشمه سهراب

20163271365967260a

غار آوزا ، از غارهای باستانی کشورمی باشد ، قبلاً محل زندگی و سکونت غارنشینان بوده است . مشاهده و بررسی شیوه انتقال آب​ های سقف اتاق ​های غار، که حاصل آب​ های فرو رو در فصل​ های باندگی اند، از شاهکارهای معماری غاراست و انتخاب محل آب انبار که با وزش نسیم آبشار چشمه رو به داخل آن هدایت می​ کرده، هم یک شاهکار دیگر از معماری این غار است . این غار در استان کرمانشاه، در ۶۰ کیلومتری شمال شرقی شهر کرمانشاه، و در نزدیکی روستای چشمه سهراب واقع شده است . در سینه صخره سنگ​ های عمودیِ دره وسیعی که از ژرفای آن رودخانه دینور می​ گذرد، واقع شده است. رودخانه دینور از انشعاب​ های رودخانه گاماسیاب می باشد . جنس سنگ​های آهکی تشکیل دهنده کوه ​های این منطقه به گونه ​ای است که بر اثر فرسایش تعدادی غار کوچک در دیواره​های دو طرف دره پدید آمده است .